Spawanie i Spawalnictwo

Spawanie pozwala na trwałe łączenie ze sobą metali oraz ich stopów. Wykorzystuje się je w wielu gałęziach przemysłu, m.in. branży lotniczej, motoryzacyjnej, budowlanej czy stoczniowej. To dzięki spawaniu możliwe jest budowanie samochodów i statków, jak również tworzenie różnego rodzaju konstrukcji. Jakie wyróżnia się rodzaje spawania i ile mogą kosztować tego typu usługi?

Co to jest spawalnictwo i spawanie?

Spawalnictwo to dział techniki odpowiadający za proces trwałego łączenia metali przy użyciu stopów. Wymaga to skoncentrowanego doprowadzenia ciepła do miejsca, gdzie ma powstać złącze oraz spoina. Wyróżnia się trzy podstawowe procesy spawalnicze:

• spawanie,
• lutowanie,
• zgrzewanie.

Czym jest spawanie? To sposób łączenia metali poprzez ich nagrzanie oraz stopienie za pomocą spoiwa lub bez jego użycia. Funkcję źródła ciepła zazwyczaj pełni łuk spawalniczy powstający dzięki prądowi generowanemu przez urządzenie spawalnicze. Lutowanie to łączenie metali za pomocą spoiwa, którego temperatura topnienia jest niższa w porównaniu do temperatury topnienia zespalanych materiałów. Z kolei zgrzewanie polega na rozgrzewaniu powierzchni, aby przeszły w stan plastyczny oraz ich dociśnięciu (w niektórych metodach zgrzewania materiały najpierw są do siebie dociskane, a dopiero później rozgrzewane).

Migomat - w sklepie spawalniczym Alhweld.pl

Spawanie – rodzaje

Biorąc pod uwagę źródło energii, wyróżnia się spawanie:

• Gazowe – inaczej metoda 311, polega na łączeniu materiałów poprzez nagrzanie i stopienie ich brzegów płomieniem spalającego się gazu (najczęściej jest to acetylen). W ten sposób spawa się wszystkie rodzaje stali, a także metale nieżelazne.
• Elektryczne – w tej metodzie ciepło wytwarzane jest w łuku elektrycznym, który powstaje między elektrodą a spawanym materiałem. Zazwyczaj wykorzystuje się ją do łączenia metali o grubości 1-80 mm. Są trzy podstawowe rodzaje spawania elektrycznego: elektrodami otulonymi, łukiem krytym oraz w osłonie gazów.
• Termitowe – inaczej aluminotermiczne, źródłem ciepła jest tutaj reakcja chemiczna polegająca na spalaniu termitu (mieszanki tlenku żelaza i aluminium w stosunku 78:22). W ten sposób dokonuje się napraw szyn kolejowych, pękniętych czopów stalowych oraz wad odlewniczych. Poprzez spawanie termitowe można także łączyć żeliwne i stalowe przedmioty o dużym przekroju.
• Laserowe – jedna z najnowszych metod spawalniczych, pozwala na łączenie ze sobą przedmiotów mających różne kształty, we wszystkich pozycjach spawania. Polega ona na dostarczeniu do łączonych materiałów wiązki światła koherencyjnego o dużej gęstości mocy. W ten sposób można spawać m.in. stal stopową, nikiel, tytan, stal konstrukcyjną i metale trudnotopliwe.

Jest też bardziej szczegółowy podział spawania elektrycznego, rozróżniający następujące metody:

• Spawanie elektrożużlowe – odbywa się w pozycji pionowej lub zbliżonej do pionowej. Niezbędne do uzyskania spoiny ciepło jest uzyskiwane w warstwie ciekłego żużla, stopionego oraz przegrzewanego dzięki przepływającemu przez niego prądowi.
• Spawanie elektronowe – polega na nagrzewaniu miejsca połączenia materiałów za pomocą wiązki elektronowej. Do wykorzystania tej metody potrzebna jest spawarka elektronowa.
• Spawanie plazmowe – odbywa się z wykorzystaniem ogniskowania łuku elektrycznego. Zastosowanie znajdują tutaj dwa osobne strumienie gazu: plazmowy (otacza elektrodę wolframową oraz tworzy słup łuku plazmowego) i osłonowy, chroniący jeziorko spawalnicze.
• Spawanie łukowe – polega na wytworzeniu wydzielającego ciepło łuku spawalniczego pomiędzy elektrodą a spawanym materiałem. Do najpopularniejszych metod zalicza się spawanie:
• MIG/MAG - wykorzystywana jest elektroda topliwa, w przypadku MIG proces odbywa się w osłonie gazu obojętnego, a w MAG w osłonie gazu aktywnego;
• MMA – wykorzystuje się tu elektrodę otuloną. Jej otulina pod wpływem ciepła topi się oraz wydziela substancje lotne pełniące funkcję gazu osłonowego;
• TIG – używana jest nietopliwa elektroda wolframowa, a proces spawania odbywa się w osłonie gazu obojętnego.

Najczęściej spawany materiał

Do spawania przystosowanych jest wiele materiałów, ale z łatwością można wyróżnić kilka wykorzystywanych do tego typu prac znacznie częściej niż pozostałe. Większość spawaczy ma w swojej ofercie m.in. spawanie aluminium. Wynika to z tego, że wykorzystuje się je na różne sposoby, przykładowo do produkcji samochodów, samolotów czy elementów dekoracyjnych do domu. W przypadku aluminium najczęściej stosuje się dwie metody spawania: MIG i TIG. Bardzo często wyszukiwaną usługą jest spawanie mosiądzu, czyli stopu miedzi i cynku. Osoby, które się tym zajmują, również wykorzystują metody MIG i TIG. Mosiądz to materiał trudno spawalny, podobnie jak żeliwo, ale to nie oznacza, że wykonanie pracy nie jest możliwe. Wymaga to odpowiedniego przygotowania materiału i doboru właściwego sprzętu. Spawanie żeliwa może odbywać się na zimno lub na gorąco, możliwe jest także jego lutospawanie, a zastosowanie tych metod jest uzależnione od sytuacji. Dużą popularnością cieszy się też spawanie stali nierdzewnej (nierdzewki), którą wykorzystuje się w budownictwie, do produkcji elektroniki i w wielu różnych gałęziach przemysłu. Ponadto w ofercie niektórych firm i spawaczy samodzielnie prowadzących działalność można znaleźć spawanie ocynku, czyli metali pokrytych cynkiem w celu zabezpieczenia ich przed korozją.

Spawarki MMA w sklepie spawalniczym Allweld.pl

Jak wycenić pracę spawacza?

Jest wiele czynników mających wpływ na koszt spawania. To m.in.: doświadczenie i umiejętności spawacza, miejsce wykonywania usługi, zastosowana metoda czy poziom skomplikowania zlecenia. Trudno jest znaleźć uniwersalny cennik spawania, gdyż każdy specjalista ustala stawki indywidualnie. Podczas wyceny usług spawalniczych pod uwagę bierze się takie czynniki jak:

• koszty zakupu i przygotowania materiałów (np. wiercenie czy cięcie),
• czas poświęcony na składanie elementów i ich spawanie,
• czas czyszczenia materiałów,
• czas malowania (jeśli jest to wymagane),
• koszt wysyłki (jeżeli gotowa konstrukcja czy przedmiot nie są odbierane osobiście przez klienta).

Sprawdzając, ile trzeba zapłacić za spawanie, zazwyczaj znajdziemy cenę za 1 cm spawu. Niektórzy fachowcy wyceniają swoją pracę, uwzględniając metry kwadratowe, metry bieżące lub po prostu sztukę, jeśli zajmują się np. spawaniem furtek i balustrad.  Na to, ile trzeba zapłacić za wykonaną usługę, poza wymienionymi czynnikami wpływa również wykorzystywany materiał. Przykładowo, spawanie aluminium o średniej grubości przeważnie kosztuje od 2 do 3 zł za 1 cm spawu, ale jeśli jest ono cienkie, cena może wynosić nieco mniej, bo ok. 1-2 zł. Spawanie takich materiałów jak stal nierdzewna (nierdzewka) kosztuje średnio od 1,05 do 2 zł za 1 cm spawu, także dotyczy to średniej grubości materiału. Co ciekawe, w tym przypadku istotne znaczenie ma miejsce zamieszkania. Okazuje się, że stawki za spawanie stali nierdzewnej są najbardziej atrakcyjne w województwach: małopolskim, mazowieckim, lubelskim i świętokrzyskim, a najwyższe na terenie takich miast jak Warszawa czy Szczecin. Warto zwrócić też uwagę na takie materiały jak ocynk. Spawanie ocynkowanych elementów co prawda jest możliwe, ale wymaga to pamiętania o kilku ważnych zasadach jak nieprzekraczanie temperatury topnienia cynku. Z tego powodu koszt wykonania usługi z pewnością okaże się wyższy w porównaniu do stali czy aluminium. Jeżeli zlecenie wymaga zastosowania takich materiałów jak mosiądz czy żeliwo, spawanie również może okazać się trudniejsze i bardziej wymagające. Za taką usługę zapłacimy prawdopodobnie ponad 2-3 zł za 1 cm spawu. Jeśli spawacz podaje w cenniku stawkę za metr bieżący, to w przypadku takich materiałów jak mosiądz, spawanie kosztuje ok. 90-110 zł za mało skomplikowane zlecenie, np. wykonanie przęseł ogrodowych.

Niekiedy słyszy się, że spawanie to stosunkowo droga usługa. Jednak trzeba pamiętać, że uzyskanie oczekiwanych efektów, czyli trwałego połączenia materiałów i estetycznie wyglądającej spoiny wymaga odpowiednich umiejętności, wiedzy, czasu oraz użycia dobrego sprzętu. Nie zawsze konieczne jest korzystanie z usług fachowców. Nic nie stoi na przeszkodzie, aby spawać samodzielnie w przydomowym warsztacie, po wcześniejszym zapoznaniu się z teoretycznymi podstawami. Niezbędne do majsterkowania urządzenie spawalnicze znajdziesz w naszym sklepie, koniecznie sprawdź naszą ofertę.

 

 

Zobacz inne ciekawe artykuły z naszego bloga:

- Spawanie ocynku - wszystkie najważniejsze informacje dotyczące spawania ocynku

- Spawanie Mosiądzu - wszystkie najważniejsze informacje dotyczące spawania tego metalu

- Spawanie aluminium - wszystkie najważniejsze informacje dotyczące spawania tego metalu

- Spawanie żeliwa - wszystkie najważniejsze informacje dotyczące spawania tego metalu

- Spawanie elektrodą - wszystkie najważniejsze informacje dotyczące spawania elektrodą MMA

- Spawarki inwertorowe - Wszystko o spawarkach inwertorowych

- Prostownik do akumulatorów - Zobacz polecane prostowniki do ładowania akumulatorów

- Oznaczenia spoin spawalniczych - Zobacz jakie są rodzaje spoin spawalniczych

 

Poradnik zakupowy: 

- Spawarka dla amatora i początkującego majsterkowicza

- Spawarka inwertorowa do 500 zł

- Spawarka inwertorowa do 1000 zł

- Spawarka inwertorowa od 1000 do 2000 zł

- Jak wybrać odpowiednią spawarkę do swoich potrzeb